Door Redactie Poseidon · Inhoudelijk beoordeeld door Hans Buitelaar.
Een kleine particuliere plezierboot heeft op veel Nederlandse binnenwateren geen algemene marifoonplicht. Toch is “korter dan 20 meter” geen volledige vrijstelling. De wettelijke scheepscategorie, radar- of AIS-gebruik en plaatselijke voorschriften kunnen een verplichting opleveren. Neem daarom boot, apparatuur en route samen door.
Wat bepaalt de verplichting?
1. Welke boot?
Bepaal de wettelijke scheepscategorie; de lengte alleen geeft niet altijd het antwoord.
2. Welke route?
Controleer het geldende vaarreglement en plaatselijke voorschriften voor de hele tocht.
3. Welke apparatuur?
Bekijk of radar- of AIS-gebruik extra eisen oplevert en welk certificaat bij je marifoon en gebruik past.
Onderstaande hoofdlijnen gaan over het BPR. Voor andere vaargebieden controleer je het daar geldende reglement.
| Situatie | Wat je moet weten |
|---|---|
| Varend groot schip volgens de BPR-definitie | Een goed werkende marifooninstallatie is verplicht; op bepaalde vaarwegen zijn er twee nodig |
| Klein schip dat onder de radarvoorschriften vaart | Ook daarvoor gelden marifooneisen |
| Varend klein schip dat AIS gebruikt | Een goed werkende marifoon voor schip-schipverkeer moet voor ontvangst zijn ingeschakeld |
| Klein schip zonder die bijzondere situatie | Controleer nog steeds lokale en routegebonden voorwaarden |
Het BPR definieert een klein schip in beginsel als korter dan 20 meter, maar kent uitzonderingen voor bepaalde categorieën. Precies 20 meter valt niet onder die gewone lengtedefinitie. “Er staat een radar op de boot” en “we varen met gebruik van radar onder die voorschriften” zijn evenmin dezelfde juridische omschrijving. Een AIS-transponder is daarnaast iets anders dan alleen schepen bekijken in een internetapp. BPR, artikelen 1.01 en 4.05–4.07
Een marifoon vrijwillig meenemen betekent ook regels volgen
Wie apparatuur aan boord neemt, moet meer regelen dan alleen een toestel kopen. Voor regulier gebruik hoort daar een passend bedieningscertificaat bij, evenals registratie en juiste programmering. “Ik luister voorlopig alleen” is geen manier om de registratie van een maritiem zendapparaat over te slaan. RVO: regels voor marifoongebruik
Denk bij je keuze ook aan praktische bereikbaarheid: kun je het toestel bedienen vanaf de stuurplek, hoor je oproepen en blijft het bruikbaar bij regen of stroomuitval? Dat zijn vragen over de installatie; ze vervangen de wettelijke toestel- en certificaateisen niet.
Is het Basiscertificaat altijd voldoende?
Nee. Het Basiscertificaat Marifonie hoort vooral bij gebruik op de binnenwateren. Bij een combimarifoon is binnenvaartgebruik met ATIS en geblokkeerde DSC een andere stand dan zeevaartgebruik. Een basisopleiding geeft niet automatisch bevoegdheid voor de zeevaartstand of elke DSC-installatie. Controleer de RDI-tabel per certificaat en apparaat.
Je persoonlijke certificaat en de registratie van het scheepsstation zijn twee verschillende zaken. Na het marifonie-examen vraag je het certificaat aan; daarna volgen de registratie en de juiste codes voor de installatie.
Welk kanaal moet je uitluisteren?
Voor binnenvaartverkeer is kanaal 10 het algemene schip-schipkanaal, tenzij een ander kanaal is aangewezen. Een lokaal blok- of sectorkanaal heeft dan zijn eigen functie. Voor een brug of sluis kan daarnaast een afzonderlijk werkkanaal gelden.
Gebruik niet de regel “groot water betekent kanaal 16”. Ook IJsselmeer en Waddenzee vragen een controle van de geldende binnenvaart- en lokale kanalen. Kanaal 16 heeft een andere rol bij maritieme oproepen en noodverkeer. Schrijf de kanalen van jouw route vóór vertrek op. Varen doe je Samen: marifoongebruik
Voorbeeld: een kajuitboot met nieuwe apparatuur
Je hebt een kleine kajuitboot en laat een AIS-transponder installeren. Dan is alleen de vraag “was een marifoon vorig jaar verplicht?” onvoldoende. Je moet opnieuw kijken naar de apparatuur en het gebruik. Vraag de installateur naar registratie, programmering, bediening en het vereiste bedieningscertificaat; controleer ook zelf de routevoorwaarden.
Een handig voorbereidingsblad bevat drie vakken: mijn toestel, mijn certificaat, mijn vaargebied en kanalen. Als één vak onbekend blijft, is de voorbereiding nog niet af.
De cursus Basiscertificaat Marifonie helpt je het gebruik en de theorie te leren, met een boek en de eigen simulator in de online leeromgeving.